Không nên dùng cây nở ngày đất chữa gút (gout), đái tháo đường

Không có tài liệu nào nghiên cứu nào nói về việc dùng cây cúc bách nhật đất tức cây nở ngày đất chữa bệnh gút, đái tháo đường. 

Khoảng 5 - 6 tháng nay, tại TP.HCM bày bán cây nở ngày đất, ghi công dụng: “đặc trị bệnh gút (gout), đái tháo đường (ĐTĐ)”. Vài người bán còn cam đoan chỉ dùng khoảng 1 tháng, thậm chí chỉ vài tuần sẽ khỏi bệnh. Vậy cây “nở ngày đất” là cây gì, có thực chữa được các bệnh đó không, nếu bỏ các thuốc đạng dùng chuyển sang dùng cây này sẽ có hại gì? 

Cây nở ngày đất là cây cúc bách nhật đất, tên khoa học Gompherena celosioides Mart họ Rau dền Amaranthaceae. Cây mọc hoang ở nhiều nơi, đặc biệt nhiều ở những vùng đất khô cằn miền Trung. 

Đây là loại cỏ dại. Thân cao khoảng 25cm, lúc còn non có lông, khi già sẽ mất hết lông nhẵn, thân phân nhiều nhánh. Lá có cuống ngắn, mọc đối, phiến lá hình bầu dục hẹp, dài 2 - 6cm, rộng khoảng 2cm, mặt dưới lá có đầy lông. Cụm hoa là bông hình trụ mang nhiều hoa nhỏ, màu trắng. Hoa có 5 lá đài, 5 nhị, dính thành ống, bầu hình trứng. Trong các bó cây nở ngày đất bày bán có lẫn một số cỏ dại khác (có lẽ do người thu hái không chọn lọc kỹ). 

Ngoài ra, còn có cây cúc bách nhật, tên khoa học Gompherena globosa L cũng thuộc họ Rau dền Amaranthaceae, rất gần gũi với cây cúc bách nhật đất. Khác ở chỗ: cúc bách nhật thường có thân cao khoảng 50cm, phía trên có phân nhánh, nhánh có hình hơi vuông, hoa có màu tím nhạt, hay đỏ tím. Thường được trồng làm cảnh. 

Công dụng thật 

Tài liệu chính thống Đông y (Việt Nam, Trung Quốc) không đề cập nhiều về cây cúc bách nhật đất và cúc bách nhật mà chỉ ghi lại cách dùng trong dân gian. 

Theo dân gian cúc bách nhật đất dùng toàn cây chữa các bệnh đường tiêu hóa, hô hấp, một số bệnh nhiễm khuẩn khác; riêng rễ còn dùng trị cảm cúm, ho. 

Cây nở ngày đất. internet

Các nghiên cứu mới cho biết trong cúc bách nhật đất có chất aurantinamid. Trong phòng thí nghiệm, chất nàycó tính kháng khuẩn ngay ở nồng độ thấp với E Coli, Pseudomonas aeroginosa, Staphylococcus aureus nhưng chưa thấy chiết ra dùng trong lâm sàng. Trên chuột thí nghiệm, chiết xuất từ cúc bách nhật đất có tác dụng bảo vệ gan với những chuột đã gây ngộ độc gan bằng thực nghiệm nhưng cũng chưa thấy có tài liệu nào ghi dùng hỗ trợ chức năng gan cho người. Gần đây có nhiều biệt dược tăng cường chức năng gan bằng thảo dược nhưng không thấy cúc bách nhật đất trong thành phần. 

Như vậy, không có tài liệu Đông y chính thống, kinh nghiệm dân gian, cũng không có tài liệu nào nghiên cứu mới nào nói về việc dùng cây cúc bách nhật đất tức cây nở ngày đất chữa bệnh gút, đái tháo đường.

Tác hại khi dùng không đúng 

- Với bệnh đái tháo đường:

Tuyến tụy bị hư hỏng hoàn toàn hay bị suy yếu không sản xuất hay sản xuất không đủ lượng insulin cần thiết để chuyển hóa đường; do đó đường không đi đến cơ, đến não sinh, năng lượng cho lao động chân tay trí óc; mà ứ lại trong máu, làm cho đường đường huyết (đường trong máu) tăng cao hơn mức sinh lý bình thường. 

Ăn sẽ làm tăng đường huyết, lao động luyện tập sẽ làm giảm đường huyết, dùng thuốc ĐTĐ sẽ làm hạ đường huyết. Chữa bệnh ĐTĐ là kết hợp việc dùng thuốc, chế độ ăn, chế độ lao động luyện tập thích hợp để cộng tất cả sự tăng giảm nói trên sẽ có được một mức đường huyết tương đương với mức đường huyết sinh lý bình thường. Khi chữa bệnh phải luôn luôn giữ đúng chế độ dùng thuốc, chế độ ăn, chế độ lao động luyện tập ở mức ổn định để đạt được mục đích này, chuyên môn gọi là kiểm soát đường huyết. Giả thiết, giữ nguyên chế độ ăn, chế độ lao động luyện tập mà lại không dùng thuốc tất nhiên đường huyết sẽ tăng cao. Đường huyết tăng cao sẽ gây ra nhiều biến chứng trong đó nặng nhất là hôn mê do ĐTĐ; với người trẻ nếu cấp cứu tốt có thể phục hồi, nhưng với người già bị ĐTĐ lâu năm thì ngay cả lúc cấp cứu tốt cũng phục hồi rất chậm, nếu nặng có thể không phục hồi, dẫn đến tử vong. 

Người đái tháo đường tuýp 2, tuyến tụy suy yếu nhưng vẫn còn sản xuất được một phần insulin nên nếu bỏ uống thuốc ĐTĐ thì lúc đầu có thể chưa xảy ra hay xảy ra hôn mê nhưng chưa nặng. Tuy nhiên người ĐTĐ tuýp 1, tuyến tụy đã hoàn toàn hư hỏng không sản xuất insulin thì chỉ cần bỏ tiêm lần đầu thì ngay vài giờ sau sẽ lập tức xảy ra hôn mê và rất nặng. 

Một nguyên tắc nữa trong điều trị ĐTĐ là phải dùng thuốc ĐTĐ sớm. Dùng sớm, kiểm soát đường huyết tốt, bệnh sẽ tiến triển chậm lại, chậm chuyển sang nặng, dùng muộn không kiểm soát được đường huyết thì sẽ có tác dụng ngược lại. 

Nếu tin cây cúc bách nhật đất tức cây nở ngày đất chữa khỏi ĐTĐ, cho rằng dùng hóa dược độc, bỏ không dùng thuốc ĐTĐ hóa dược mà dùng cây này thì sẽ bị tăng đường huyết, dẫn đến tai biến nguy hiểm như nói trên.

Lưu ý: Những thông tin trên mang tính chất tham khảo, để việc điều trị bệnh của bạn có hiệu quả cao nhất bạn nên tham khảo ý kiến của các thầy thuốc trước khi áp dụng! 

Để được tư vấn về sức khỏe tổng quát, sức khỏe về bệnh và cách phòng tránh xin vui lòng liên hệ: 

NHÀ THUỐC ĐÔNG Y GIA TRUYỀN
LƯƠNG Y: NGUYỄN THỊ PHÚ
HOTLINE: 0934 692 705 – 0962 872 195
ĐC: Thị trấn Lương Sơn - Tỉnh Hòa Bình
Website: www.luongynguyenthiphu.com
Email: luongynguyenthiphu@gmail.com