Nhiều người vẫn thường nghĩ rằng người bị tiểu đường thì phải nên kiêng đồ ngọt, tuy nhiên thực tế không phải vậy, để giúp các bạn hiểu hơn về vấn đề này, lương y Nguyễn Thị Phú có một số chia sẻ như sau:
Đường chính là một loại carbonhydrate. Khi ăn đường ta có cảm giác ngọt, tuy nhiên khi ăn các loại chất bột, dù không có cảm giác ngọt, nhưng thực chất lượng đường đưa vào cơ thể còn nhiều hơn rất nhiều so với lượng đường ăn từ quả chín. Trước khi đề cập đến việc có được phép ăn đường hay không, chúng ta hãy tìm hiểu chút ít về các loại chất gọi là chất carbonhydrate.
Người tiểu đường không nhất thiết phải kiêng ăn đồ ngọt
Ngày nay, có nhiều thực phẩm chế biến sẵn, trên bảng thành phần thường ghi tổng số carbohydrate theo gram. Với người ĐTĐ, khi ăn các loại thực phẩm này cần phải tính đến khối lượng chất carbonhydrate vì lượng tiêu thụ sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến mức đường máu. Vậy carbonhydrate là gì? Ảnh hưởng của chúng lên sức khoẻ ra sao?
Người ta chia carbonhydrate thành 3 loại: chất bột, đường và sợi xơ.
Chất bột
Thực phẩm giàu chất bột bao gồm:
-Đậu Hà lan; ngô; đậu lima; khoai tây; khoai môn; khoai sọ; khoai lang...
-Các loại đậu đỗ.
-Gạo; yến mạch; lúa mạch; bột mỳ; bánh mỳ; miến dong; bún; bánh phở...
Loại chất bột dạng hạt như gạo chẳng hạn, bao gồm 3 phần: cám, mầm hạt và phần lõi có nhiều tinh bột. Phần vỏ cám ở bên ngoài có chứa nhiều sợi xơ và vitamin nhóm B (Vitamin B1; B2...). Phần mầm hạt có nhiều dưỡng chất chủ yếu là các acid béo và vitamin E. Chính vì vậy khi ăn gạo lức nhiều người thấy đường máu tăng ít hơn (tác dụng giảm đường máu của chất xơ) và cảm thấy khoẻ hơn (vai trò của các vitamin và acid béo). Hạt gạo khi đã tinh chế (như bún chẳng hạn) bị loại bỏ phần xơ và vitamin nên không còn nhiều dưỡng chất bằng hạt gạo xay giã dối (cơm gạo lức).
Gạo lứt rất tốt cho người tiểu đường
Một nguyên tắc chung cần nhớ rằng: “thực phẩm càng tinh chế thì càng nghèo dưỡng chất”. Các chuyên gia khuyến cáo nên ăn ngũ cốc toàn phần sẽ có lợi hơn cho sức khoẻ vì còn đủ vitamin và khoáng chất. Tuy nhiên gạo lức thì không mềm cơm và khá khó ăn đối với hầu hết mọi người, do đó cần dung hoà với mọi thành viên khác của gia đình.
Đường
Đường cũng chính là một dạng khác của carbonhydrate, thường được quy là hấp thu nhanh vào máu. Có 2 loại đường chính:
-Đường tự nhiên trong sữa, quả chín.
-Đường được thêm vào khi chế biến như các loại xi-rô, trong bánh, kẹo, mứt .
Trên nhãn hàng thường ghi tổng số gram đường (cả lượng tự nhiên và thêm vào).
Chất đường cũng có mặt ở nhiều loại sản phẩm với các tên gọi khác nhau. Ví dụ: đường kính; đường nâu; mật mía; mật ong; củ cải đường; xi-rô...
Trên bao bì sản phẩm đường (sugar) được ghi nhiều tên khác nhau tuỳ thuộc nguồn gốc. Ví dụ: đường kính có tên là sucrose; đường từ quả chín thường được viết fructose; đường từ sữa viết lactose. Hoặc các chữ như: dextrose; levulose; maltose cũng có nghĩa là đường. Các sản phẩm nhập khẩu và kể cả một số sản phẩm được sản xuất trong nước thường dùng các chữ như vậy để thông báo lượng chất đường có trong sản phẩm, khi mua và ăn chúng phải biết rõ mình sẽ ăn bao nhiêu đường (phải học thôi nếu muốn làm người bệnh thông thái!).
Bệnh nhân ĐTĐ có được phép ăn đường không?
Bệnh nhân tiểu đường có được phép ăn đường không?
Trước đây,
bệnh nhân ĐTĐ thường được cảnh báo hoàn toàn tránh ăn đường. Các bác sỹ nghĩ rằng ăn đường sẽ hấp thu nhanh và làm tăng đường máu nhanh. Một số người còn nghĩ rằng ăn đường gây ra bệnh ĐTĐ. Giờ đây, những suy nghĩ như vậy không còn đúng nữa.
Ăn khoai tây luộc còn làm tăng đường máu nhiều hơn so với ăn đường kính khi dùng cùng một số calo như nhau. Điều tương tự cũng xảy ra với việc ăn cơm và bột mỳ trắng’.
Về công thức hóa học mà nói, khi ăn đường từ quả chín, sữa sẽ có ít đường glucose hơn so với ăn cơm, khoai sọ hoặc miến dong. Đường kính là loại đường đôi, được kết hợp bởi 1 phân tử đường glucose và 1 phân tử đường fructose. Đường sữa cũng là loại đường nối đôi gồm 1 phân tử đường glucose và 1 phân tử đường galactose. 75% đường trong quả chín là đường fructose và glucose.
Do vậy dù ăn chất ngọt từ đường kính, đường sữa hay từ quả ngọt, ta cũng chỉ có một nửa lượng đường trực tiếp là đường glucose. Trong khi tinh bột (cơm, mỳ, khoai, ngô, sắn..) khi tiêu hóa xong chúng ta có 100% là đường glucose, vì tinh bột thực chất là các phân tử đường glucose nối với nhau.
Tốc độ tiêu hóa tinh bột khi ăn riêng rẽ nhanh hơn ta nghĩ nhiều. Hãy nhớ lại rằng nếu ta nhai cơm hơi lâu một chút trong miệng, men tiêu hóa của nước bọt -dù khá yếu- cũng đủ chuyển đổi tinh bột thành đường, thế nên ta cảm thấy ngọt ngay khi cơm còn trong miệng.
Những nghiên cứu chỉ ra rằng: tổng số lượng carbonhydrate tác động nhiều nhất lên mức đường trong máu. Tuy nhiên loại carbonhydrate và cách chế biến thức ăn, thức ăn kèm theo cũng ảnh hưởng trực tiếp lên mức độ gia tăng đường máu. Ăm cơm rang với dầu ăn và thịt chắc chắn làm tăng đường máu sau ăn ít hơn ăn cơm không.
Ngày nay, các chuyên gia đồng ý rằng bệnh nhân ĐTĐ có thể ăn đường trong bữa ăn và được tính đến khối lượng các chất carbonhydrate. Ví dụ: nếu muốn ăn thêm 10gram mật ong chẳng hạn, hãy bớt đi lượng đường trong quả ngọt (1 quả chuối nhỏ) hoặc cơm tương ứng (1/3 bát cơm).
Bệnh nhân
đái tháo đường có thể được thưởng thức vị ngọt ngào của đồ ăn thức uống. Tuy nhiên cũng cần nói rằng không nên lạm dụng ăn nhiều đường vì đường không phải là thực phẩm có nhiều chất bổ dưỡng, chúng cung cấp năng lượng nhưng thiếu đi vitamin, khoáng chất và chất xơ. Hơn nữa, thực phẩm có nhiều đường thường đi kèm theo nhiều calo và chất béo (như bánh ga-tô chẳng hạn).
Hãy tưởng tượng một bát nước dùng chấm nem cho 4 người ăn thường có 10gram đường (2 thìa cafe), nếu ăn hết toàn bộ số nước dùng đó, mỗi người cũng chỉ đưa vào 2,5gram đường=1 thìa cơm.
Có đáng phải hy sinh vị ngọt với một chút đường như thế?
Một người nặng 50kg, một ngày cần khoảng 150-200g chất bột- đường. Lượng đường từ quả ngọt nên ăn từ 15-30g/ngày (2 quả chuối chẳng hạn).
Lưu ý: Những thông tin trên mang tính chất tham khảo, để việc điều
trị bệnh của bạn có hiệu quả cao nhất bạn nên tham khảo ý kiến của các thầy thuốc
trước khi áp dụng!
Để được tư vấn về sức khỏe tổng quát, sức khỏe về bệnh và cách phòng tránh xin
vui lòng liên hệ:
NHÀ THUỐC ĐÔNG Y GIA TRUYỀN
LƯƠNG Y: NGUYỄN THỊ PHÚ
HOTLINE: 0934 692 705 – 0962 872 195
ĐC: Thị trấn Lương Sơn - Tỉnh Hòa Bình
Website: www.luongynguyenthiphu.com
Email: luongynguyenthiphu@gmail.com
